Polski   English  

Hipotermia terapeutyczna-wprowadzenie

Hipotermia to obniżenie temperatury ciała poniżej fizjologicznej granicy 35°C.

Hipotermia terapeutyczna to zastosowanie hipotermii w procesie leczenia.

Hipotermia terapeutyczna to jedna z najskuteczniejszych terapii znanych współczesnej medycynie: zastosowanie jej w leczeniu każdych 6 pacjentów ratuje jedno życie*.
Zależnie od stopnia obniżenia temperatury hipotermię dzielimy na
– hipotermię łagodną – obniżenie temperatury ciała do 35-32°C
– hipotermię umiarkowaną – obniżenie temperatury ciała do 32-28°C
– hipotermię głęboką – obniżenie temperatury ciała poniżej 28°C.

Już na początku XX wieku opisano przypadki „cudownego” ozdrowienia niedoszłych topielców, którzy przez wiele minut przebywali pod powierzchnią lodowatej wody. W latach 40. ubiegłego roku przeprowadzono liczne doświadczenia, które potwierdziły ochronne właściwości hipotermii. Na lata 50., a potem 80. ubiegłego wieku przypadły badania nad przypadkami chorych neurologicznych, u których terapia hipotermią zwiększała szanse przeżycia oraz pełnego powrotu do zdrowia. Ostatnie dziesięciolecie zaowocowało wieloma pracami naukowymi dotyczącymi jednego z największych problemów współczesnej medycyny, jakim jest nagłe zatrzymanie krążenia (NZK).

Corocznie u 375 000 osób w Europie(1) i ponad 456 000 osób w USA(2)  występuje nagłe zatrzymanie krążenia, co wiąże się z ogromną śmiertelnością:
 
- przeżywalność do wypisu ze szpitala kształtuje się poniżej 10%

- zaledwie 5% chorych ma szansę na powrót do zdrowia bez trwałych uszkodzeń neurologicznych

- niecałe 5% pacjentów przezyje 1 rok(!)

Szansą dla chorych po NZK jest hipotermia terapeutyczna (HT), którą należy wdrożyć  w ciągu 240 minut od powrotu wydolnego rytmu serca (ROSC). Powyższa metoda została wprowadzona przez ILCOR (International Liaison Committee on Resuscitation) i ERC (European Resuscitation Council) do standardów opieki poresuscytacyjnej. Europejska Rada Resuscytacji (ERC) opublikowała w grudniu 2010 roku najnowsze standardy postępowania resuscytacyjnego, w których po raz kolejny zaleca w przypadku pacjentów, u których wystąpiło NZK, stosowanie hipotermii terapeutycznej po powrocie spontanicznego krążenia, poprzez obniżenie temperatury wewnętrznej ciała do 32-34°C na okres od 12 do 24 godzin. Według powyższych zaleceń zastosowanie HT może także dawać pozytywne wyniki w wewnątrzszpitalnym NZK oraz w przypadku PEA i asystolii.

Podstawowymi kryteriami włączenia pacjentów do zastosowania hipotermii są:
– czas od ROSC (powrotu wydolnego rytmu serca) nie dłuższy niż 4 godziny
– znany czas zatrzymania krążenia i czas reanimacji (przyjmujemy, że chory kwalifikuje się do hipotermii, gdy czas reanimacji był dłuższy niż 5 minut, a krótszy niż 60 minut)
– brak otwartych urazów głowy, klatki piersiowej, ciężkiego krwawienia
– GCS < 8 (stan neurologiczny chorego wyrażony w Glasgow Coma Scale)
– wiek od 18 lat, górna granica jest określana różnie.